Meme küçültme ameliyatı: kimlere yapılır, iyileşme nasıl olur?

Meme küçültme ameliyatı nedir?

Amerikan Plastik Cerrahlar Derneği'ne (ASPS) göre meme küçültme ameliyatında memedeki deri ve dokunun bir kısmı çıkarılır; ardından meme yeniden şekillendirilip yukarı kaldırılarak daha orantılı bir büyüklüğe getirilir.

MedlinePlus'a göre ameliyatta meme başı ve çevresindeki koyu renkli halka (areola) daha yukarıdaki yeni konumuna taşınır; areola çoğu zaman küçültülür. Bu nedenle ameliyat yalnızca hacmi azaltmakla kalmaz, memenin konumunu ve şeklini de değiştirir.

Meme dikleştirme ameliyatından farkı

Meme küçültme, meme dikleştirme (mastopeksi) ile karıştırılabilir. MedlinePlus'a göre meme dikleştirme ameliyatı, çoğunlukla gebelik, emzirme ya da yaşa bağlı sarkmayı gidermek için yapılan estetik bir ameliyattır; fazla deri ve bazen az miktarda meme dokusu çıkarılarak meme başı yeniden konumlandırılır. Meme küçültmede ise asıl amaç meme dokusunun miktarını belirgin şekilde azaltarak büyük memelerin yol açtığı yakınmaları hafifletmektir. MedlinePlus'a göre kilo vermeyi, gebeliği ya da yeniden çocuk sahibi olmayı planlayanların bu tür ameliyatlar için beklemesi önerilebilir; çünkü bu değişiklikler sonucu etkileyebilir.

Büyük memelerin yol açtığı sorunlar hakkında ayrıntılı bilgi için bkz. Meme büyüklüğü (makromasti)

Kimlere yapılır?

NHS ve MedlinePlus'a göre ameliyat, büyük memelerin günlük yaşamı etkileyen sorunlara yol açtığı kişilerde düşünülür. Bu sorunlar şunlardır:

• Ağrı: Boyun, sırt ve omuz ağrısı; MedlinePlus baş ağrısını da sayar.
• Sinir sorunları: MedlinePlus'a göre kollarda ya da ellerde uyuşma ve karıncalanma.
• Cilt sorunları: Meme altında tahriş ve döküntü.
• Sutyen askısı izleri: Omuzlarda askıların bıraktığı derin oluklar.
• Egzersiz ve spor yapmakta zorlanma
• Giysi bulmakta güçlük ve istenmeyen ilgi
• Özgüven sorunları: NHS düşük özgüveni de sayar.

ASPS'ye göre ameliyat için uygun adaylar; meme gelişimi tamamlanmış, sigara içmeyen ve ameliyattan gerçekçi beklentileri olan kişilerdir.

Ameliyattan önce denenebilecek yöntemler

MedlinePlus'a göre ameliyat dışı seçenekler arasında egzersiz, kilo verme ve iyi destek sağlayan sutyenler bulunur. NHS de ameliyatın genellikle diğer yöntemlerin yeterli olmadığı durumlarda gündeme geldiğini belirtir. Sırt ve boyun kaslarını güçlendirmeye yönelik egzersizler ve doğru ölçüde sutyen kullanımı şikâyetleri hafifletebilir.

Karar vermeden önce

Meme küçültme ameliyatı çoğunlukla sağlık sorunlarını gidermek için yapılsa da görünümü de değiştiren bir ameliyattır. NHS'in estetik ve şekil değiştiren işlemlerden önce önerdikleri bu ameliyat için de yol göstericidir:

• Nedenlerinizi ve beklentilerinizi gözden geçirin: Ameliyattan ne beklediğinizi ve bu beklentinin gerçekçi olup olmadığını cerrahınızla konuşun.
• Cerrahın deneyimini sorun: NHS, işlemi yapacak kişinin bu konuda eğitimli ve deneyimli olmasını ve olası sorunları giderebilecek güvenceye sahip olmasını önerir.
• Soru sorun: İşlemin nasıl yapılacağını, nelerin ters gidebileceğini ve sonrasında neler yaşanabileceğini açıkça sorun.
• Düşünme süresi tanıyın: NHS'e göre karar vermeden önce size bir düşünme süresi tanınmalıdır; kendinizi tam olarak rahat hissetmiyorsanız vazgeçebilirsiniz.
• Ruh sağlığınızı göz ardı etmeyin: NHS, sonuç beklendiği gibi olmadığında bu tür işlemlerin ruh sağlığını etkileyebileceğini belirtir.

Ameliyat öncesi hazırlık

MedlinePlus'a göre ameliyat öncesinde şunlara dikkat edilir:

• Meme taraması: Yaşınıza ve risk durumunuza uygunsa ameliyattan önce mamografi gibi bir meme taraması yaptırmanız istenebilir. Bkz. Mamografi nedir?
• Gebelik: Gebe olma olasılığınız varsa bildirin. NHS'e göre gebelikte memeler yeniden büyüyebileceği için ameliyat sonuçları etkilenebilir; gelecekte gebelik planınız varsa bunu cerrahınızla konuşun.
• İlaçlar: MedlinePlus'a göre aspirin ve bazı ağrı kesiciler ile E vitamini gibi kanamayı artırabilecek ürünlerin ameliyattan önce bir süre bırakılması istenebilir. Hangi ilacı ne zaman bırakacağınızı hekiminiz söyler; kendi başınıza değişiklik yapmayın.
• Sigara: MedlinePlus'a göre sigara iyileşmeyi geciktirebilir ve ameliyatın ertelenmesine neden olabilir; bırakmak önemlidir.
• Ev düzeni: İlk haftalarda kollarınızı zorlamamanız gerekeceği için sık kullanılan eşyaları kolay ulaşılabilir yerlere koyun ve yardım planlayın.

Ameliyat nasıl yapılır?

NHS ve MedlinePlus'a göre ameliyat genel anestezi altında yapılır. Bkz. Genel anestezi nedir?

MedlinePlus'a göre cerrah çoğunlukla üç kesi kullanır:

• Areolanın çevresinde
• Areoladan meme altındaki kıvrıma doğru dikey olarak
• Meme altındaki kıvrım boyunca yatay olarak

Bu kesilerden fazla meme dokusu, yağ ve deri çıkarılır; meme başı daha yukarıya taşınır ve meme dikişlerle yeniden şekillendirilir. Kullanılan kesi biçimi memenin büyüklüğüne ve şekline göre değişebilir.

NHS'e göre ameliyat 2–3 saat sürer; MedlinePlus 2–5 saatten söz eder. NHS'e göre genellikle 1 ya da 2 gece hastanede kalınır.

Ameliyat sonrası iyileşme

İlk günler

MedlinePlus'a göre ameliyattan sonra memelerde biriken sıvıyı boşaltmak için ince dren boruları yerleştirilebilir; bunlar birkaç gün içinde çıkarılır. Ağrı birkaç hafta içinde azalır; şişlik ve morluklar da haftalar içinde geçer.

MedlinePlus'ın taburculuk önerileri şunlardır:

• Pansumanları ya da yara bantlarını cerrahınızın söylediği süre boyunca yerinde tutun.
• Dikişler genellikle 2 hafta içinde alınır.
• Ameliyattan sonra 2–4 hafta boyunca gece ve gündüz, balenli olmayan, yumuşak ve destekleyici bir sutyen giyin. NHS'e göre bazı cerrahlar 3 aya kadar gece gündüz spor sutyeni giyilmesini önerebilir.
• Drenler çıkarıldıktan sonra duş alınabilir; dikişler ve drenler alınana kadar küvete girmekten, yüzmekten kaçının.
• Ameliyattan kısa süre sonra kısa yürüyüşlere başlayın; bu, kan dolaşımını destekler.

Günlük yaşama dönüş

• İş: NHS'e göre 2–3 hafta işten uzak kalmak gerekebilir. MedlinePlus 7–14 gün ya da daha uzun süreden söz eder.
• Ağır iş ve egzersiz: NHS'e göre 6 hafta boyunca zorlayıcı etkinliklerden kaçınılmalıdır. MedlinePlus ağır kaldırma ve yoğun egzersizden 3–6 hafta kaçınılmasını önerir.
• Araç kullanma: NHS'e göre emniyet kemerinin baskısı ağrıya yol açmayana kadar araç kullanılmamalıdır. MedlinePlus en az 2 hafta beklenmesini ve güçlü ağrı kesiciler kullanılırken araç kullanılmamasını önerir.
• Tam iyileşme: NHS'e göre 2–6 hafta sürer.

İzler

ASPS'ye göre izler kalıcıdır; ancak zamanla soluklaşır. MedlinePlus'a göre izler ilk yıldan sonra solmaya başlar ve çoğunlukla memenin alt yüzünde ve areolanın çevresinde kalır.

Uzun dönemde dikkat edilecekler

NHS'e göre gebelikte memeler yeniden büyüyebilir ve bu durum ameliyatın sonucunu etkileyebilir. Belirgin kilo değişiklikleri ve yaşla birlikte dokuların değişmesi de memelerin şeklini zamanla etkileyebilir. Bu nedenle ameliyat zamanlamasını; gebelik planları ve kilonuzun dengede olup olmadığı gibi konuları göz önüne alarak cerrahınızla birlikte planlamanız önerilir.

Ameliyattan sonra da yaşınıza ve risk durumunuza uygun meme taramalarını sürdürmeniz ve tarama sırasında geçirdiğiniz ameliyatı bildirmeniz önerilir.

Olası riskler

NHS ve MedlinePlus'ın saydığı riskler şunlardır:

Her ameliyatta görülebilecek riskler:

• İlaçlara ya da anesteziye karşı tepkiler
• Kanama
• Enfeksiyon
• Kan pıhtısı. Bkz. Derin ven trombozu

Bu ameliyata özgü riskler:

• Kalın ya da geç iyileşen izler
• İki memenin ya da meme başlarının farklı büyüklükte ya da konumda olması
• Meme başında his kaybı; MedlinePlus'a göre geçici his kaybı zamanla düzelebilir
• Emzirmede güçlük; NHS'e göre ameliyattan sonra emzirememe olasılığı vardır
• NHS'e göre yağ dokusunun bir kısmının beslenememesi sonucu memede sertlikler oluşması